Hakuna jipya linalotarajiwa kutoka kwa awamu ya 7 ya Utawala wa Museveni. Rais Yoweri Museveni ameapishwa
rasmi kwa muhula wa saba (2026-2031) mnamo Mei 12, 2026, hatua inayoongeza utawala wake uliodumu tangu 1986 hadi miaka 45 ifikapo 2031.Hii ni awamu inayoonekana kama "Ekisanja of No Sleep" (Awamu ya kutolala) ili kuimarisha urithi wa utawala wake wa muda mrefu kwa familia yake.
1. Waganda hawana Matarajio ya tofauti kutoka kwa utawala wa Museveni (2026-2031) kwa jambo lolote ambalo hakuweza kulifanya kwa muda aliokaa madarakani.
Waganda wengi wako katika hali ya hisia mseto, wakigawanyika kati ya wanaunga mkono utawala wa familia ya msevenina wale wanaotaka mabadiliko.
Matarajio makubwa yanajumuisha:
Ukuaji wa Uchumi na Uzalishaji Mali:
Museveni ameahidi kuelekeza nguvu kwenye utengenezaji wa utajiri kwa kutumia programu kama Parish Development Model (PDM) na Emyooga ili kuwainua wananchi wanaoishi katika umaskini.
Nafasi za Ajira na Masoko:
Kuna shinikizo kubwa kwa serikali kuunda ajira kwa vijana (zaidi ya 73% ya Waganda wana umri chini ya miaka 30). Museveni ameahidi kuzingatia ujenzi wa viwanda na uongezaji thamani wa mazao ya kilimo.
Miundombinu na Mafuta:
Ujenzi wa bomba la mafuta (EACOP) na uwekezaji katika miundombinu (barabara na nishati) unatarajiwa kuendelea ili kufikia lengo la kuwa nchi ya kipato cha kati.
Uchaguzi wa 2026:
Baada ya kushinda kwa asilimia 71.65 (kulingana na matokeo ya awali), matarajio ya upinzani ni finyu, huku akiwakamata na kuwatia kizuizini wapinzani wake na wengine kuikimbia nchi.
2. Hofu ya Museveni Kumrithisha Mtoto Wake (Muhoozi Kainerugaba)Hofu hii ni kubwa na ni mada kuu ya mazungumzo ya kisiasa nchini Uganda.
Ushawishi wa Muhoozi:
Mtoto wa Museveni, Jenerali Muhoozi Kainerugaba, amekuwa na ushawishi mkubwa jeshini (hivi karibuni alikuwa Mkuu wa Majeshi ya Ulinzi - CDF) na kisiasa kupitia Patriotic League of Uganda.
Mpango wa Kurithisha (Succession):
Ingawa Muhoozi alitangaza kuwa hatagombea 2026, alisisitiza kuwa jeshi halitaruhusu raia kuongoza baada ya Museveni, akionyesha wazi kuwa anaweza kurithi madaraka.
Mazingira ya Kurithi:
Kuna hofu kuwa Museveni anafanya mabadiliko ya kimfumo ili kuhakikisha familia yake inabaki madarakani, hali inayoongeza wasiwasi wa "kurithisha madaraka" (dynastic rule).
Upinzani dhidi ya Muhoozi:
Utafiti unaonyesha kuwa Muhoozi hupendwa kidogo na umma, hata katika mkoa wa magharibi waliko familia yao.3. Kitu gani Museveni atafanya sasa (baada ya miaka 40)?Baada ya miaka 40, wengi wanajiuliza ni nini kipya. Kulingana na ahadi za hivi karibuni, Museveni anatarajiwa kuzingatia:
Uondoaji wa Mwisho wa Umaskini:
Museveni amedai kuwa hawawezi kulaumiwa kwa umaskini wa zamani, sasa anataka kuhakikisha asilimia 30 ya wananchi waliobaki katika umaskini wote wanaingia katika uchumi wa kisasa.
Kuimarisha Usalama wa Kidijitali:
Kupambana na uhalifu kwa kutumia teknolojia, ikiwa ni pamoja na kuongeza kamera za CCTV kwenye manispaa na miji midogo.
Kutokomeza Rushwa (Zero Tolerance): Pamoja na ahadi zake za awali, shinikizo la umma linaweza kumfanya afanye operesheni kali zaidi dhidi ya maafisa mafisadi katika serikali yake.
Ukombozi wa Kiuchumi (Qualitative Leap): Museveni anataka kubadilisha Uganda kutoka uchumi wa chini kwenda juu (high upper middle income country) kupitia uwekezaji wa moja kwa moja na viwanda.
KWA UFUPI:
Awamu hii ya 7 ya Museveni ni ya kuimarisha urithi wake (legacy) na kuhakikisha mpito salama wa madaraka (transition), kwenda kwa Mtoto wake Muhoozi kainerugaba, huku hofu ya utawala wa familia (Muhoozi) ikiongezeka miongoni mwa wananchi na wapinzani Kuhusu hatima ya Utawala huu wa kiimla.
1. Hatua za Ndani ya Nchi (Wananchi na Asasi za Kiraia)Kuelimisha na Kuhamasisha Wananchi:
Asasi za kiraia zinapaswa kuongeza uelewa wa haki za kikatiba. Kulingana na tafiti za Afrobarometer, wengi wa Waafrika wanapinga utawala wa mtu mmoja kwa muda mrefu na wanataka demokrasia.
Mitandao ya Kijamii:
Vijana wanaweza kutumia mitandao kuhamasisha maandamano ya amani na kupinga ukiukwaji wa haki, kama ilivyoonekana katika nchi mbalimbali.
Kutumia Sheria na Mahakama:
Kuweka shinikizo la kisheria kupitia mahakama huru (kama zipo) kupinga mabadiliko ya katiba yanayolenga kuondoa ukomo wa vipindi vya rais.
Umoja wa Upinzani:
Vyama vya upinzani vinapaswa kuungana ili kutoa mbadala madhubuti na kuepuka kugawanyika.
2. Hatua za Kikanda na Bara (AU, ECOWAS, EAC)Kuimarisha Umoja wa Afrika (AU):
AU inapaswa kutekeleza kikamilifu [Mkataba wa Afrika wa Demokrasia, Uchaguzi na Utawala (ACDEG)]. Hii ni pamoja na kuzuia "mapinduzi ya kikatiba" (constitutional coups) ambapo viongozi wanabadilisha katiba ili kubaki madarakani.
Vikwazo vya Kikanda:
Jumuiya kama EAC, ECOWAS, na AU zinapaswa kuweka vikwazo vikali vya kidiplomasia na kiuchumi dhidi ya viongozi wanaokiuka misingi ya demokrasia.
Kupinga Uchaguzi Usio wa Haki:
AU na jumuiya za kikanda hazipaswi kutambua matokeo ya uchaguzi unaotambuliwa kuwa na wizi au vitisho.
3. Hatua za KimataifaShinikizo la Nchi za Nje:
Nchi washirika wa maendeleo zinapaswa kusitisha misaada kwa serikali zinazokandamiza demokrasia na kuweka vikwazo vya kusafiri kwa viongozi hao.
Uchunguzi wa Mahakama ya Kimataifa (ICC):
Ikiwa viongozi wanatumia nguvu na mauaji dhidi ya raia, ICC inaweza kuingilia kati kuchunguza uhalifu dhidi ya binadamu.
4. Mabadiliko yaKikatiba Kutetea Ukomo wa Vipindi:
Kuweka shinikizo la kimataifa na kikanda ili kuhakikisha katiba zote za nchi za Afrika zina ukomo wa vipindi viwili vya urais.
Kuimarisha Taasisi Huru:
Kujenga uwezo wa tume za uchaguzi, mahakama, na mabunge ili yasiwe chini ya rais.Changamoto kubwa ni kwamba baadhi ya viongozi hawa hutumia vyombo vya usalama na rasilimali za nchi kujilinda. Kwa hiyo, ushirikiano wa wananchi na shinikizo la kimataifa ndiyo njia kuu ya kuleta mabadiliko.